Heimsmeistaramót landsliða í knattspyrnu karla 2010

Heimsmeistaramótið í knattspyrnu árið 2010 var haldið í Suður-Afríku dagana 11. júní til 11. júlí 2010. Þetta var nítjánda heimsmeistarakeppnin og urðu Spánverjar heimsmeistarar í fyrsta sinn eftir sigur á Hollendingum í úrslitum. Þetta var fyrsta og enn sem komið er eina skiptið sem HM hefur farið fram í Afríku en frammistaða afrísku liðanna olli þó vonbrigðum, einkum heimamanna sem urðu fyrstu gestgjafarnir til að falla úr leik í riðlakeppni. Það sama gilti raunar um Ítali, ríkjandi heimsmeistara. Þjóðverjinn Thomas Müller varð markakóngur en Thomas Müller en Diego Forlán frá Úrúgvæ var valinn leikmaður mótsins.

Þátttökulönd á HM 2010.

Val á gestgjöfumBreyta

 
Frægð og tengslanet Nelson Mandela átti stóran þátt í að tryggja Suður-Afríku keppnina.

HM 2010 var fyrsta mótið sem úthlutað var eftir skammlífri reglu FIFA um að keppnin skyldi færast milli fimm heimsálfa. Einungis Afríkulönd komu því til greina að þessu sinni. Fimm boð komu fram í fyrstu. Auk Suður-Afríku sóttu Egyptaland og Marokkó um gestgjafahlutverkið, en síðarnefnda landið var það eina í álfunni sem áður hafði falast eftir að halda keppnina. Að auki föluðust Túnis og Líbía eftir því að sjá sameiginlega um mótið.

Síðar bættist Nígería í hópinn og viðruðu Nígeríumenn þá hugmynd sína að deila gestgjafahlutverkinu með grönnum sínum í Benín, Gana og Tógó. Þegar Sepp Blatter lýsti því yfir að ekki væri áhugi á því hjá FIFA eftirleiðis að fela meira en einu landi að sjá um heimsmeistaramót drógu Nígeríumenn boð sitt til baka og það sama gerðu Túnis og Líbía. Eftir stóðu því aðeins þrjú boð.

Ekki þurfti nema eina atkvæðagreiðslu til að komast að niðurstöðu. Enginn fulltrúi FIFA greiddi Egyptum atkvæði sitt, tíu völdu Marokkó en fjórtán Suður-Afríku. Valið var engan veginn augljóst, þar sem Marokkó hafði mun lengri knattspyrnuhefð og ferðalög frá Evrópu yrðu mun auðveldari þangað en til Suður-Afríku. Á hinn bóginn nýttu Suður-Afríkumenn sér til hins ítrasta vinsældir og frægð Nelson Mandela sem var verndari framboðsins.

Í seinni tíð hafa komið fram ásakanir um að Suður-Afríkumenn hafi beitt mútum til að tryggja sér keppnina og var það hluti af spillingarrannsókn FIFA. Árið 2015 staðhæfði breska stórblaðið Daily Telegraph að Marokkó hefði í raun orðið hlutskarpast í kosningunni en úrslitum hefði verið breytt eftir á.

ÞátttökuliðBreyta

32 þjóðir mættu til leiks frá sex heimsálfum.

LukkudýrBreyta

Lukkdýr keppninnar var Zakumi, hlébarði með mannlega eiginleika og grænt hár. Nafnið er samsetning úr bókstöðunum ZA (alþjóðlegum einkennisstöfum Suður-Afríku) og orðinu kumi, sem merkir töluna 10 í ýmsum afrískum tungumálum og vísar til ártalsins 2010. Grænn og gulur litur Zakumi kallaðist einnig á við landsliðsbúning Suður-Afríku.

Sú ákvörðun skipuleggjenda að fela fyrirtæki í eigu suður-afrísks stjórnmálamanns að framleiða Zakumi-fígúrur í verksmiðju í Kína olli nokkru uppnámi í Suður-Afríku, þar sem réttara þótti að nota mótið til atvinnusköpunar heima fyrir.

KnattspyrnuvellirBreyta

Jóhannesarborg
Soccer City
Heildarfjöldi: 91,141
 
Durban
Moses Mabhida Stadium
Heildarfjöldi: 70,000
 
Höfðaborg
Cape Town Stadium
Heildarfjöldi: 69,070
 
Jóhannesarborg
Ellis Park Stadium
Heildarfjöldi: 62,567
 
Polokwane
Peter Mokaba Stadium
Heildarfjöldi: 46,000
 
Rustenburg
Royal Bafokeng Stadium
Heildarfjöldi: 44,530
Nelspruit
Mbombela Stadium
Heildarfjöldi: 43,589
 
Pretoría Elísabetarhöfn
Loftus Versfeld Stadium Nelson Mandela Bay Stadium
Heildarfjöldi: 51,760 Heildarfjöldi: 48,000
   
Heimsmeistaramót landsliða í knattspyrnu karla 2010 (Suður-Afríka)
Bloemfontein
Free State Stadium
Heildarfjöldi: 48,000

KeppninBreyta

RiðlakeppninBreyta

Keppt var í átta riðlum, hverjum með fjórum keppnisliðum. Tvö efstu liðin fóru í 16-liða úrslit.

Riðill ABreyta

Líkt og fjórum árum fyrr léku heimamenn í opnunarleik keppninnar, þar sem Suður-Afríka og Mexíkó skildu jöfn, 1:1. Síðar sama dag gerðu Úrúgvæ og Frakkland markalaust jafntefli. Allt logaði í deilum innan franska landsliðshópsins og lið þeirra hrundi gjörsamlega. Í næsta leik töpuðu Frakkar fyrir Mexíkó og loks fyrir heimamönnum í síðustu umferðinni. Sá sigur dugði þó gestgjöfunum ekki áfram, því markatala þeirra var slæm eftir 3:0 tap fyrir toppliði Úrúgvæ. Suður-Afríka varð því fyrsta gestgjafaþjóðin í sögunni sem mistókst að komast upp úr riðlakeppni.

Sæti Lið L U J T Sk Fe M.munur Stig
1   Úrúgvæ 3 2 1 0 4 0 +4 7
2   Mexíkó 3 1 1 0 3 2 +1 4
3   Suður-Afríka 3 1 1 0 3 5 -2 4
4   Frakkland 3 0 1 2 1 4 -3 1

11. júní - Soccer City, Jóhannesarborg

  •   Suður-Afríka 1 : 1   Mexíkó

11. júní - Höfðaborgarleikvangurinn, Höfðaborg

  •   Úrúgvæ 0 : 0   Frakkland

16. júní - Loftus Versfeld leikvangurinn, Pretoríu

  •   Suður-Afríka 0 : 3   Úrúgvæ

17. júní - Peter Mokaba leikvangurinn, Polokwane

  •   Frakkland 0 : 2   Mexíkó

22. júní - Royal Bafokeng leikvangurinn, Rustenburg

  •   Mexíkó 0 : 1   Úrúgvæ

22. júní - Free State leikvangurinn, Bloemfontein

  •   Frakkland 1 : 2   Suður-Afríka

Riðill BBreyta

Argentína var annað tveggja liða til að klára sinn riðil á fullu húsi stiga. Sigur heimamanna frá Suður-Kóreu á Grikkjum reyndist að lokum tryggja þeim hitt sætið í útsláttarkeppninni. Nígería olli vonbrigðum og lauk keppni með eitt stig.

Sæti Lið L U J T Sk Fe M.munur Stig
1   Argentína 3 3 0 0 7 1 +6 9
2   Suður-Kórea 3 2 1 0 5 6 -1 4
3   Grikkland 3 1 0 2 2 5 -3 3
4   Nígería 3 0 1 2 3 5 -2 1

12. júní - Nelson Mandela Bay leikvangurinn, Port Elizabeth

  •   Suður-Kórea 2 : 0   Grikkland

12. júní - Ellis Park leikvangurinn, Jóhannesarborg

  •   Argentína 1 : 0   Nígería

17. júní - Soccer City, Jóhannesarborg

  •   Argentína 4 : 1   Suður-Kórea

17. júní - Free State leikvangurinn, Bloemfontein

  •   Grikkland 2 : 1   Nígería

22. júní - Moses Mabhida leikvangurinn, Durban

  •   Nígería 2 : 2   Suður-Kórea

22. júní - Peter Mokaba leikvangurinn, Polokwane

  •   Grikkland 0 : 2   Argentína

Riðill CBreyta

Það var stutt milli hláturs og gráturs í C-riðli, þar sem öll liðin áttu möguleika á að komast áfram fyrir lokaumferðina. Þegar fáeinar sekúndur voru til leiksloka virtust Englendingar og Slóvenar með pálmann í höndunum, en sigurmark Bandaríkjamanna á Alsír í uppbótartíma kom þeim í efsta sætið en Slóvenar sátu eftir með sárt ennið.

Sæti Lið L U J T Sk Fe M.munur Stig
1   Bandaríkin 3 1 2 0 4 3 +1 5
2   England 3 1 2 0 2 1 +1 5
3   Slóvenía 3 1 1 0 3 3 0 4
4   Alsír 3 0 1 2 0 2 -2 1

12. júní - Royal Bafokeng leikvangurinn, Rustenburg

  •   England 1 : 1   Bandaríkin

13. júní - Peter Mokaba leikvangurinn, Polokwane

  •   Alsír 0 : 1   Slóvenía

18. júní - Ellis Park leikvangurinn, Jóhannesarborg

  •   Slóvenía 2 : 2   Bandaríkin

18. júní - Höfðaborgarleikvangurinn, Höfðaborg

  •   England 0 : 0   Alsír

23. júní - Nelson Mandela Bay leikvangurinn, Port Elizabeth

  •   Slóvenía 0 : 1   England

23. júní - Loftus Versfeld leikvangurinn, Pretoria

  •   Bandaríkin 1 : 0   Alsír

Riðill DBreyta

Miklar vonir voru bundnar við afrísku liðin á fyrsta heimsmeistaramótinu sem fram fór í heimsálfunni. Einungis Gana stóð undir væntingum og komst áfram úr strembnum riðli, þar sem Þjóðverjar nældu í toppsætið. Til þess þurftu þó Ástralir, sem voru nálega fallnir úr keppni, að spilla fyrir Serbum með því að vinna þá í lokaleiknum.

Sæti Lið L U J T Sk Fe M.munur Stig
1   Þýskaland 3 2 0 1 5 1 +4 6
2   Gana 3 1 1 1 2 2 0 4
3   Ástralía 3 1 1 1 2 6 -3 4
4   Serbía 3 1 0 2 2 3 -1 3

13. júní - Loftus Versfeld leikvangurinn, Pretoria

  •   Serbía 0 : 1   Gana

13. júní - Moses Mabhida leikvangurinn, Durban

  •   Þýskaland 4 : 0   Ástralía

18. júní - Nelson Mandela Bay leikvangurinn, Port Elizabeth

  •   Þýskaland 0 : 1   Serbía

19. júní - Royal Bafokeng leikvangurinn, Rustenburg

  •   Gana 1 : 1   Ástralía

23. júní - Soccer City, Jóhannesarborg

  •   Gana 0 : 1   Þýskaland

23. júní - Mbombela leikvangurinn, Nelspruit

  •   Ástralía 2 : 1   Serbía

Riðill EBreyta

Kamerún varð ásamt liði Norður-Kóreu það eina sem fór stigalaust frá mótinu. Hollendingar unnu alla þrjá leiki sína og varð lokaviðureign Dana og Japana því hreinn úrslitaleikur um hitt sætið í útsláttarkeppninni. Japanir höfðu betur, 3:1.

Sæti Lið L U J T Sk Fe M.munur Stig
1   Holland 3 3 0 0 5 1 +4 9
2   Japan 3 2 0 1 4 2 +2 6
3   Danmörk 3 1 0 2 3 6 -3 3
4   Kamerún 3 0 0 3 2 5 -3 0

14. júní - Soccer City, Jóhannesarborg

  •   Holland 2 : 0   Danmörk

14. júní - Free State leikvangurinn, Bloemfontein

  •   Japan 1 : 0   Kamerún

19. júní - Moses Mabhida leikvagurinn, Durban

  •   Holland 1 : 0   Japan

19. júní - Loftus Versfeld leikvangurinn, Pretoria

  •   Kamerún 1 : 2   Danmörk

24. júní - Royal Bafokeng leikvangurinn, Rustenburg

  •   Danmörk 1 : 3   Japan

24. júní - Höfðaborgarleikvangurinn, Höfðaborg

  •   Kamerún 1 : 2   Holland

Riðill FBreyta

Heimsmeistarar Ítala voru taldir frekar heppnir þegar dregið var í riðla. Annað átti eftir að koma á daginn. Jafntefli gegn Paragvæ í fyrsta leik þóttu ásættanleg úrslit. Áfallið reið þó yfir þegar Ítalir gerðu sitt annað jafntefli gegn Nýsjálendingum sem enduðu á að verða eina taplausa liðið í keppninni með þrjú jafntefli. Paragvæ tryggði sér toppsætið með margalausu jafntefli við Nýja-Sjáland í lokaumferðinni á meðan Slóvakar og Ítalir mættust í hreinum úrslitaleik um annað sætið. Það kom í hlut Slóvaka, 3:2, þar sem slóvakíska liðið var sterkara frá upphafi til enda.

Sæti Lið L U J T Sk Fe M.munur Stig
1   Paragvæ 3 1 2 0 3 1 +2 5
2   Slóvakía 3 1 1 1 4 5 -1 4
3   Nýja-Sjáland 3 0 3 0 2 2 0 3
4   Ítalía 3 0 2 1 4 5 -1 2

14. júní - Höfðaborgarleikvangurinn, Höfðaborg

  •   Ítalía 1 : 1   Paragvæ

15. júní - Royal Bafokeng leikvangurinn, Rustenburg

  •   Nýja-Sjáland 1 : 1   Slóvakía

20. júní - Free State leikvangurinn, Bloemfontein

  •   Slóvakía 0 : 2   Paragvæ

20. júní - Mbombela leikvangurinn, Nelspruit

  •   Ítalía 1 : 1   Nýja-Sjáland

24. júní - Ellis Park leikvangurinn, Jóhannesarborg

  •   Slóvakía 3 : 2   Ítalía

24. júní - Peter Mokaba leikvangurinn, Polokwane

  •   Paragvæ 0 : 0   Nýja-Sjáland

Riðill GBreyta

Norður-Kóreumenn stóðu rækilega uppi í hárinu á Brasilíu í fyrsta leik sínum á HM frá því í Englandi 1966. Lokatölur urðu 2:1 fyrir Brasilíu. Þessi góða frammistaða fyllti stjórnvöld í Norður-Kóreu bjartsýni og þau ákváðu að heimila fyrstu beinu knattspyrnuútsendinguna í landinu á móti Portúgal í næsta leik. Þar fékk liðið hins vegar á baukinn gegn Portúgal og tapaði 7:0. Hin góða markatala Portúgala gerði það að verkum að liðinu dugði markalaust stórmeistarajafntefli í lokaleiknum til Brasilíu til að tryggja sér annað sætið á eftir Suður-Ameríkumönnunum og skildu þar með Fílabeinsströndina eftir með sárt ennið.

Sæti Lið L U J T Sk Fe M.munur Stig
1   Brasilía 3 2 1 0 5 2 +3 7
2   Portúgal 3 1 2 0 7 0 +7 5
3   Fílabeinsströndin 3 1 1 1 4 3 +1 4
4   Norður-Kórea 3 0 0 3 1 12 -11 0

15. júní - Nelson Mandela Bay leikvangurinn, Port Elizabeth

  •   Fílabeinsströndin 0 : 0   Portúgal

15. júní - Ellis Park Stadium, Jóhannesarborg

  •   Brasilía 2 : 1   Norður-Kórea

20. júní - Soccer City, Jóhannesarborg

  •   Brasilía 3 : 1   Fílabeinsströndin

21. júní - Höfðaborgarleikvangurinn, Höfðaborg

  •   Portúgal 7 : 0   Norður-Kórea

25. júní - Moses Mabhida leikvangurinn, Durban

  •   Portúgal 0 : 0   Brasilía

25. júní - Mbombela leikvangurinn, Nelspruit

  •   Norður-Kórea 0 : 3   Fílabeinsströndin

Riðill HBreyta

Svisslendingar fengu óskabyrjun þegar þeir sigruðu Spánverja í upphafsleik riðilsins á meðan Síle lagði Hondúras. Spánverjar hrukku þó í gang og unnu tvo næstu leiki. Hondúras hafnaði á botninum en náði þó að setja strik í reikninginn hjá Svisslendingum með því að gera jafntefli við þá í lokaleiknum og bæði lið sátu eftir í riðlinum.

Sæti Lið L U J T Sk Fe M.munur Stig
1   Spánn 3 2 0 1 4 2 +2 6
2   Síle 3 2 0 1 3 2 +1 6
3   Sviss 3 1 1 1 1 1 0 4
4   Hondúras 3 0 1 2 0 3 -3 1

16. júní - Mbombela leikvangurinn, Nelspruit

  •   Hondúras 0 : 1   Síle

16. júní - Moses Mabhida leikvangurinn, Durban

  •   Spánn 0 : 1   Sviss

21. júní - Nelson Mandela Bay leikvangurinn, Port Elizabeth

  •   Síle 1 : 0   Sviss

21. júní - Ellis Park leikvangurinn, Jóhannesarborg

  •   Spánn 2 : 0   Hondúras

25. júní - Loftus Versfeld leikvangurinn, Pretoria

  •   Síle 1 : 2   Spánn

25. júní - Free State leikvangurinn, Bloemfontein

  •   Sviss 0 : 0   Hondúras

ÚtsláttarkeppniBreyta

16 liða úrslitBreyta

FjórðungsúrslitBreyta

  •   2-1(0-1)  
  •   1-1 Prorr. (1-1, 0-1) 4-2 PSO  
  •   0-4(0-1)  
  •   0-1(0-0)  

UndanúrslitBreyta

BronsleikurBreyta

Leikurinn um þriðja sætið var fjörlegur, þar sem bæði lið komust yfir áður en Þjóðverjar knúðu fram 3:2 sigur. Thomas Müller og Diego Forlán náðu báðir að skora í keppninni um gullskóinn. Þýskaland hefur oftast allra hafnað í 3ja sæti á HM (fjórum sinnum) en Úrúgvæ á metið yfir að enda í fjórða sæti (þrisvar sinnum).

10. júlí - Nelson Mandela Bay leikvangurinn, Port Elizabeth, áh. 35.254

  •   Þýskland 3 : 2   Úrúgvæ

ÚrslitaleikurBreyta

Viðureign Spánverja og Hollendinga var í járnum og einkenndist af grófum varnarleik, þar sem fjórtán gul spjöld voru gefin og Hollendingar léku manni færri síðustu tíu mínúturnar, en áður höfðu mest verið gefin sex spjöld í úrslitaleik. Bæði lið fengu færi til að skora í venjulegum leiktíma. Allt stefndi þó í vítaspyrnukeppni þar til Andrés Iniesta skoraði sigurmarkið á 116. mínútu. Spánverjar urðu þar með fyrsta liðið til að heimsmeistarar sem ríkjandi Evrópumeistarar frá því að Vestur-Þjóðverjar unnu það afrek árið 1974.

11. júlí - Soccer City, Jóhannesarborg, áh. 84.490

  •   Spánn 1 : 0 (e.framl.)   Holland

Markahæstu leikmennBreyta

Thomas Müller hreppti gullskó FIFA með fimm mörk skoruð. Þrír aðrir leikmenn skoruðu jafn mörg mörk en áttu ekki jafnmargar stoðsendingar og Müller. Alls skiptu 98 leikmenn á milli sín 145 mörkum, tvö þeirra voru sjálfsmörk.

5 mörk
4 mörk
3 mörk