Opna aðalvalmynd

Múhameð bin Salman bin Abdulaziz Al Sád (محمد بن سلمان بن عبدالعزيز آل سعود á arabísku letri) (f. 31. ágúst 1985)[1][2][3], stundum kallaður MbS,[1][4][5] er krónprins Sádí-Arabíu og einnig fyrsti varaforsætisráðherra,[6] forseti viðskipta- og þróunarmálaráðs og varnarmálaráðherra landsins. Hann var yngsti opinberi embættismaður í heimi þegar hann tók við embættum sínum.[7] Múhameð hefur verið lýst sem valdsmanninum á bak við krúnu föður síns, Salmans konungs.[8] Múhameð var lýstur ríkisarfi Sádí-Arabíu[9] í júní árið 2017 eftir að faðir hans ákvað að svipta frænda sinn og þáverandi erfingja, Múhameð bin Nayef, öllum embættum og titlum.[10][11][12]

Múhameð bin Salman
Crown Prince Mohammad bin Salman Al Saud - 2017.jpg
Krónprins Sádí-Arabíu
Fyrsti varaforsætisráðherra Sádí-Arabíu
Núverandi
Tók við embætti
21. júní 2017
Persónulegar upplýsingar
Fæddur31. ágúst 1985 (1985-08-31) (34 ára)
ÞjóðerniSádi-arabískur
MakiSara bint Mashoor
Börn4
HáskóliHáskóli Sáds konungs

Múhameð hefur staðið fyrir ýmsum umbótum, þar á meðal setningu reglugerða sem takmarka völd trúarlögreglunnar[13] og afléttingu á banni við ökuréttindum kvenna. Samfélagsþróun af ýmsu tagi hefur orðið á valdatíð hans, þar á meðal setning fyrstu opinberu tónleikanna með söngkonum, opnun fyrstu leikvanganna sem aðgengilegir eru konum[14] og aukinn aðgangur kvenna að atvinnulífinu.[15]

Þrátt fyrir að Múhameð hafi verið hrósað víða um heim fyrir viðleitni sína til frjálslyndisvæðingar í innanríkismálum Sádi-Arabíu hefur hann einnig verið gagnrýndur af mannréttindahópum. Meðal annars hefur hann sætt gagnrýni fyrir fyrir fangelsun og pyntingar á mannréttindafrömuðum innan ríkisins, hernaðarinngrip Sáda í borgarastyrjöldina í Jemen, versnandi samskipti við Katar[16] og Líbanon og handtöku margra meðlima sádísku konungsættarinnar.[17][18][19] Í þróunaráætlun Múhameðs (Saudi Vision 2030) er velt upp ýmsum efnahags-, samfélags- og trúarbreytingum og stungið upp á því að ríkisrekna olíufélagið Aramco verði sett á opinberan hlutabréfamarkað.[20][21][22]

Þrátt fyrir umbótatillögur Múhameðs bin Salman hafa handtökur og ofsóknir á mannréttindafrömuðum færst í aukana í valdatíð hans. Amnesty International og Mannréttindavaktin gagnrýna enn ríkisstjórn Sádi-Arabíu fyrir mannréttindabrot.[23][24][25]

Mikla athygli vakti árið 2018 þegar einn helsti gagnrýnandi Múhameðs, blaðamaðurinn Jamal Khashoggi, var myrtur í sendiráði Sáda í Istanbúl. Talið er að menn á snærum sádí-arabískra stjórnvalda hafi pyntað Khashoggi, myrt hann og bútað lík hans í sundur.[26] Deilt hefur verið um hvort krónprinsinn hafi vitað af morðinu eða fyrirskipað það sjálfur.[27] Fyrr­ver­andi yf­ir­maður bresku leyniþjón­ust­unn­ar MI6, John Sawers, sagði sterkar vísbendingar benda til þess að prinsinn hafi skipulagt morðið og kallaði kenningar um að stjórnlausir morðingjar beri ábyrgð á því „blygðun­ar­laus­an upp­spuna“.[28] Opinberlega fordæmdi Múhameð morðið[29] en sagði einnig síðar að Khashoggi hafi verið „hættulegur íslamisti“ og meðlimur í íslamistasamtökunum Bræðralagi múslima.[30] Þann 17. nóvember ályktaði bandaríska leyniþjónustan að krónprinsinn hefði fyrirskipað morðið.[31]

TilvísanirBreyta

  1. 1,0 1,1 „Profile: Crown Prince Mohammed bin Salman“. Al Jazeera. 21. júní 2017. Afrit from the original on 22 June 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  2. „Ministries“. Royal Embassy of Saudi Arabia - Washington, DC. 30. apríl 2003. Afrit from the original on 1 December 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  3. „Who is Saudi Crown Prince Mohammed?“. BBC News. 6. nóvember 2017. Afrit from the original on 14 October 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  4. Friedman, Thomas L. (23. nóvember 2017). „Saudi Arabia’s Arab Spring, at Last“. The New York Times. Afrit from the original on 24 November 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  5. „Muhammad bin Salman cracks down on his perceived opponents". The Economist. 21. september 2017. Geymt frá upphaflegu greininni 22. september 2017.
  6. „Mohammad bin Salman named new Saudi Crown Prince“. TASS. Beirut. 21. júní 2017. Afrit from the original on 22 June 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  7. „Mohammed bin Nayef kingpin in new Saudi Arabia: country experts". Middle East Eye. 1. febrúar 2015. Geymt frá upphaflegu greininni 3. febrúar 2015. Skoðað 14. ágúst 2018.
  8. Transcript: Interview with Muhammad bin Salman Geymt 2016-01-09 í Wayback Machine The Economist, 6 January 2016.
  9. Anthony Bond, Rachael Burford (24. október 2017). „Saudi Arabia will return to moderate, open Islam and 'will destroy extremist ideas', says crown prince“. Daily Mirror. Afrit from the original on 24 October 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  10. CNN, Nicole Chavez, Tamara Qiblawi and James Griffiths. „Saudi Arabia's king replaces nephew with son as heir to throne". . (CNN). Geymt frá upphaflegu greininni 22. júní 2017.
  11. Raghavan, Sudarsan og Fahim, Kareem 21. júní 2017, „Saudi king names son as new crown prince, upending the royal succession line". The Washington Post. Skoðað 14. ágúst 2018.
  12. „Saudi royal decrees announcing Prince Mohammed BinSalman as the new crown prince“. The National. Abu Dhabi: Abu Dhabi Media. Afrit from the original on 21 June 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  13. Mark Mazzetti og Ben Hubbard 16. október 2016, „Rise of Saudi Prince Shatters Decades of Royal Tradition". The New York Times.: A1. Geymt frá upphaflegu greininni 16. október 2016. Skoðað 14. ágúst 2018.
  14. „Saudi Arabia to allow women to enter stadiums to watch soccer". New York Post. (). 12. janúar 2018. Geymt frá upphaflegu greininni 10. febrúar 2018. Skoðað 14. ágúst 2018.
  15. „Mohammed bin Salman's reforms in Saudi Arabia could benefit us all". The Independent. 2. mars 2018. Geymt frá upphaflegu greininni 8. mars 2018.
  16. CNN, Hamdi Alkhshali and Tamara Qiblawi,. „Saudi Crown Prince calls Qatar embargo a 'small issue'". . (CNN). Geymt frá upphaflegu greininni 6. nóvember 2017. Skoðað 14. ágúst 2018.
  17. Hearst, David (21. júní 2017). „Mohammed Bin Salman, Saudi Arabia's Prince Of Chaos“. HuffPost. Afrit from the original on 18 November 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  18. Eye, Middle East (22. júní 2017). „Mohammed bin Salman, Saudi Arabia’s prince of chaos“. Medium. Afrit from the original on 1 December 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  19. Mazzetti, Mark og Hubbard, Ben 15. október 2016, „Rise of Saudi Prince Shatters Decades of Royal Tradition". The New York Times. ISSN 0362-4331 Geymt frá upphaflegu greininni 16. október 2016. Skoðað 14. ágúst 2018.
  20. Chulov, Martin (7. nóvember 2017). 'This is a revolution': Saudis absorb crown prince's rush to reform“. Afrit from the original on 27 November 2017. Sótt 14. ágúst 2018 – gegnum www.theguardian.com.
  21. (www.dw.com), Deutsche Welle. „Saudi Arabia's Mohammed bin Salman: Reformer and hardliner - Middle East - DW - 05.11.2017“. DW.COM. Afrit from the original on 5 November 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  22. „MBS, Saudi Arabia's Reformist Crown Prince With Firm Vision“. ndtv.com. Afrit from the original on 25 November 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  23. „Saudi Arabia: Intensified Repression of Writers, Activists". . (en) (Human Rights Watch). 6. febrúar 2017. Geymt frá upphaflegu greininni 18. október 2017. Skoðað 14. ágúst 2018.
  24. „Saudi Arabia: 2 Rights Advocates Arrested". . (en) (Human Rights Watch). 11. janúar 2017. Geymt frá upphaflegu greininni 15. maí 2017. Skoðað 14. ágúst 2018.
  25. „Update: Saudi Arabia: Systematic targeting of members of ACPRA continues“. gc4hr.org. Afrit from the original on 1 December 2017. Sótt 14. ágúst 2018.
  26. „Sádar segja nú morðið á Khashoggi að yfirlögðu ráði“. Vísir. 25. október 2018. Sótt 31. október 2018.
  27. „Óttast um líf sitt eftir morð Khashoggi“. Vísir. 27. október 2018. Sótt 31. október 2018.
  28. „Sterk­ar vís­bend­ing­ar um ábyrgð prins­ins“. mbl.is. 19. október 2018. Sótt 31. október 2018.
  29. „Krón­prins­inn for­dæmdi morðið“. mbl.is. 24. október 2018. Sótt 31. október 2018.
  30. „Sagði Khashoggi hættu­leg­an íslam­ista“. mbl.is. 2. nóvember 2018. Sótt 2. nóvember 2018.
  31. „CIA seg­ir krón­prins­inn hafa fyr­ir­skipað morðið“. mbl.is. 17. nóvember 2018. Sótt 17. nóvember 2018.