Munur á milli breytinga „Forrit“

6.145 bætum bætt við ,  fyrir 13 árum
Tek aftur breytingu 307027 frá S.Örvarr.S (Spjall)
(Tilvísun á Tölvuforrit)
(Tek aftur breytingu 307027 frá S.Örvarr.S (Spjall))
'''Tölvuforrit''' er safn skipana sem lýsa verkefni eða verkefnum sem [[tölva]] á að vinna.
#TILVÍSUN [[Tölvuforrit]]
 
Með orðinu „tölvuforrit“ er átt við [[frumkóti|frumkóta]] sem ritaður er á [[forritunarmál|forritunarmáli]] eða [[keyrslukóti|keyrslukóta]] sem gerður hefur verið eftir því. Tölvuforrit eru oftast nefnd [[hugbúnaður]] eða keyrsluforrit eða bara einfaldlega „forrit“. [[frumkóti|Frumkóti]] flestra tölvuforrita er röð skipana sem eiga að framkvæma skrefin í [[reiknirit|reikniritum]] á beinan hátt. Í öðrum forritum er því sem framkvæma á lýst þannig að viðkomandi [[verkvangur]] (enska: „platform“) geti séð um það.
 
Tölvuforrit eru oft rituð af [[forritari|forriturum]], en einnig geta önnur forrit búið þau til.
 
==Orðasafn==
Tölvuforrit sem látin eru notendum í té eru nefnd [[notendahugbúnaður]] þar sem virkni þeirra beinist að því sem á að nota tölvuna í, umfram það sem [[stýrikerfi]] hennar (til dæmis Windows) sér um. Í raun og veru kallast bæði notendahugbúnaður og stýrikefið „hugbúnaður“, rétt eins og safn ýmssa forritaþátta sem er innbyggt í [[vélbúnaður|vélbúnaðinn]]. Þau forrit sem gefa vélbúnaðinum beinar skipanir eru á formi sem [[örgjörvi|örgjörvinn]] skilur og bregst við með því að virkja aðrar skipanir eða framkvæma einfaldar reikniaðgerðir eins og til dæmis samlagningu. En tölvur framkvæma milljónir slíkra skipana á sekúndu og það er þannig heild sem forritið lætur verða til - skipanir sem hver á fætur annarri gera eitthvað gagnlegt í sameiningu og sem oftast má endurtaka og treysta að verki á sama hátt.
 
==Keyrsla forrits==
Tölvuforriti er hlaðið í minni tölvunnar (venjulega af [[stýrikerfi|stýrikerfinu]]) og það síðan „keyrt“ með því að láta tölvuna framkvæma skipanir þess þangað til þær eru ekki fleiri eða keyrslan stöðvuð eða villa kemur upp, annað hvort í hugbúnaði eða vélbúnaði.
 
Áður en tölva getur keyrt forrit, hverrar gerðar sem það er (þar með talið stýrikerfið, sem einnig er forrit), verður að ræsa vélbúnaðinn. Þetta er gert á venjulegum PC-tövlum með því að hleypa straum á [[kísilflaga|kísilflögu]] sem oftast er á [[móðurborð|móðurborði]] tölvunnar og setja þannig af stað einfalt forrit sem hleður stýrikerfinu inn í [[vinnsluminni|vinnsluminnið]] af [[harður diskur|harða diskinum]]. Þessi kísilflaga er nefnd [[BIOS]] eða BIOS-kubburinn. Eftir það getur tölvan tekið við flóknari skipunum.
 
==Forrit eða gögn==
Keyranlegt form forrits (oft kallað innanlegt form, þar sem skipanirnar eru [[viðfangskóti]]) er stundum greint að frá þeim [[gögn|gögnum]] sem forritið vinnur með. Í sumum tilvikum hverfur þessi aðgreining þegar forritið sjálft býr til eða breytir gögnum sem verða svo hluti af sama forritinu (þetta gerist til að mynda oft í [[forritunarmál|forritunarmálinu]] [[Lisp]]).
 
==Forritun==
Í forriti er líklegast nokkur fjöldi [[gagnaskipan|gagnaskipana]] (enska: data structures) svo og [[reiknirit|reiknirita]] sem vinnur úr þeim.
 
Gerð forrits er síendurtekið ferli nýskráningar [[frumkóti|frumkóta]] og breytinga á honum með prófunum, greiningum og endurbótum. Sá sem fæst við þetta kallast [[forritari]] eða er sagður starfa að [[hugbúnaðargerð]]. Hið síðarnefnda verður æ algengara eftir því sem starfinn þroskast og verður líkari [[verkfræði|verkfræðigrein]].
 
Nú er algengast að forritað sé í teymi þar sem allir leggja sitt af mörkum. Hópstjórinn tekur af skarið ef menn greinir á. 10 manna teymi eru algeng, erfiðara er að stjórna stærri hóp. Annar möguleiki er að tveir og tveir vinni saman (enska: pair programming).
 
==Smælki==
Stysta forritið sem gerði eitthvað gagn er talið hafa verið skipunin ‘cont/rerun’ sem tilheyrði stýrikerfinu CP/M. Hún var tvö [[bæti]] (JMP 100) og var stökk á byrjunarstað forritsins sem ræsti hana. Hún gat því látið það byrja aftur án þess að það þyrfti að sækja það á ný frá hinum hægfara [[harður diskur|diskageymslum]] níunda áratugar síðustu aldar.
 
Í alþjóðlegri forritunarkeppni reyndist tóm [[skrá]] hlutskörpust sem minnsta „forrit“ í heimi. Hún var núll bæta löng, skilaði núll bætum á [[tölvuskjár|skjáinn]] og var þannig minnsta forritið sem gat endurgert sjálft sig. Vegna orðalags í keppnisreglum varð að taka þetta „forrit“ gilt, en reglunum var síðan breytt og þess krafist að forritin yrðu að vera meira en núll bæta löng.
 
[[Ada Lovelace]] greindi frá því í smæstu smáatriðum í ritgerð hvernig reikna mætti út svokallaðar Bernoulli tölur með hliðrænni reiknivél sem [[Charles Babbage]] hafði hugsað upp. Þetta er talið fyrsta tölvuforrit í heiminum og hún sjálf fyrsti forritarinn.
 
==Heimild==
{{enwikiheimild|Computer program|4. febrúar|2007}}
 
==Ytri hlekkir==
*[http://www.webopedia.com/TERM/P/program.html Definition of Program @ Webopedia]
*[http://www.Agtivity.com/computer_program.htm Definition of Computer program @ Agtivity]
*[http://wombat.doc.ic.ac.uk/foldoc/foldoc.cgi?query=software Definition of Software @ FOLDOC]
 
[[Flokkur:Hugbúnaðarfræði]]
 
[[zh-min-nan:Tiān-náu thêng-sek]]
[[bs:Računarski program]]
[[ca:Programa informàtic]]
[[cs:Program]]
[[de:Computerprogramm]]
[[en:Computer program]]
[[es:programa de ordenador]]
[[et:Arvutiprogramm]]
[[fa:برنامه (رایانه)]]
[[fi:Tietokoneohjelma]]
[[fr:programme informatique]]
[[ga:Ríomhchlár]]
[[he:תוכנית מחשב]]
[[id:Program komputer]]
[[io:Programo]]
[[it:programma (informatica)]]
[[ja:プログラム (コンピュータ)]]
[[ko:프로그램]]
[[lo:ໂປແກມ ຄອມພິວເຕີ]]
[[lv:Datorprogramma]]
[[nl:computerprogramma]]
[[pl:Program]]
[[pt:Programa de computador]]
[[ru:Компьютерная программа]]
[[simple:Computer program]]
[[sv:datorprogram]]
[[th:โปรแกรมคอมพิวเตอร์]]
[[zh:程序]]
[[yi:קאמפיוטער פראגראם]]