Munur á milli breytinga „Raspútín“

m
"lífsstíll"
(Lagfærði stafsetningu og málfar)
m ("lífsstíll")
[[Mynd:G. Rasputin.JPG|thumb|right|250px|Raspútín]]
'''Grígorí Jefemóvíts Raspútín''' (Grígorí Jefemóvíts Novykh, fæddur [[1869]], dáinn [[30. desember]] [[1916]]) var áhrifamaður í [[Rússland]]i snemma á [[20. öld]].
 
Hann fæddist í litlum bæ, [[Pokrovskoye]], nálægt Tyumen í [[Síbería|Síberíu]] árið 1869.<ref>Encylopædia Britannica 2012</ref> Það eru ekki til miklar heimildir um æsku hans eða uppvöxt og þær fáu sem til eru skipast mjög í tvennt, skrásetjarar eru annaðhvort mjög með eða á móti honum. En jafnvel hans hörðustu fjandmenn gátu ekki annað en viðurkennt að augnaráð Raspútíns hafi verið dáleiðandi. Hann fór til [[Sankti Pétursborg|Sankti Pétursborgar]]ar snemma á 20. öld og sagðist helgur maður. Fljótlega átti hann stóran aðdáendahóp sem samanstóð aðalega af konum sem mændu í töfrandi augu hans. Hann fékk síðar starf sem persónulegur græðari keisarafjölskyldunar. Þar varð hann valdamikill maður og hafði mikil áhrif í Rússlandi, hann var svo myrtur af rússneskum aðalsmönnum aðfaranótt 30. desember 1916.<ref>Encylopædia Britannica 2012</ref>
 
== Æviágrip ==
=== Yngri ár ===
[[Mynd:Gorskii 04663u.jpg|thumb|Pokrovskoye árið 1912. Áin Tura til vinstri.]]
Lítið er vitað um æsku Raspútíns með vissu. Nítján ára gamall giftist hann Proskoviu Fyodorovnu, sem ól honum fjögur börn. En hjónabandið heillaði ekki Raspútín til lengdar og yfirgaf hann konu sína og börn, hann fór þá á flakk meðal annars til [[Grikkland]]s og [[Jerúsalem]]. Hann lifði af ölmusum og sagðist vera heilagur maður sem gæti læknað þá sjúku og séð í framtíðina. Þar sem svo lítið er um öruggar heimildir um æsku Raspútíns eru til margar goðsagnir um hana. Raspútín var auk þess afar umdeildur maður og bjuggu Rússar til sögur til að geta í eyðurnar, ýmist jákvæðar eða neikvæðar. Þeir sem tortyggðu Raspútín reyndu að sverta mannorð hans og andrúmsloftið í Rússlandi eftir [[Rússneska byltingin 1917|byltingu bolsévika]] árið 1917 ýtti undir slíkar kjaftasögur, þar sem Raspútín var sérstaklega óvinsæll hjá andstæðingum keisarafjölskyldunnar. Ein sagan er á þá leið að þó að Raspútín hafi gengið í skóla sýndi hann náminu lítinn áhuga en stóð í sífeldu svalli og leiddi þessi lífstílllífsstíll hans af sér nafnið Raspútín, sem á rússnesku þýðir sukkari, eða svallari.<ref name=":0">''Sagan öll'' 2010: 44.</ref> Þetta er þó ekki rétt, þar sem ættarnafnið Raspútín er eldra en Grígorí sjálfur og faðir hans og forferður báru það líka.<ref name=":1">Smith, 2016.</ref> Einnig er til saga um að átján ára gamall hafi hann gengið í klaustur, úrkynjað hugmyndir klaustursins og sagt að besta leiðin til að komast sem næst guði væri að drekka og hórast þangað til þú værir útkeyrður.<ref name=":0" /> Sú saga er einnig ósönn. Á þessum tíma voru margir sérstrúarsöfnuðir til staðar í Rússlandi sem stunduðu ýmsan ólifnað svo sem ofsadrykkju, kynsvall, geldingar og aðrar limlestingar í þeim tilgangi að komast nær guði, en Raspútín tilheyrði engum slíkum söfnuði. Hann reyndi þvert á móti að starfa innan rússnesku [[Rétttrúnaðarkirkjan|réttrúnaðarkirkjunnar]], en skoðanir á honum þar voru mjög skiptar eins og í samfélaginu öllu. Hann lifði þó engu munkalífi. Margar frásagnir eru til þar sem hann var sagður kyssa og þukla á konum á meðal fylgismanna sinna. Einnig svaf hann gjarnan í herbergi með konum sem komu að heimsækja hann á heimili hans í Pokrovskoye, auk þess sem hann bauð þeim gjarnan að baða sig með sér í ánni [[Tura]]. Þegar hann var spurður út í þessa hegðun sagði hann að ekkert kynferðislegt væri þar að baki. Hann vildi aðeins athuga hvort konurnar væru hreinar og móttækilegar fyrir trúarboðskap hans.<ref name=":1" />
 
=== Græðari keisarans ===
Árið [[1903]] skaut Raspútín svo kollinum upp í Sankti Pétursborg, þar hélt hann predikum sínum áfram og var fljótt komin með hóp fylgdarmanna. Mikill meirihluti þeirra voru konur sem heilluðust af Raspútín og margar þeirra í efstu stétt samfélagsins. Það var því ekki að furða að nafn hans bærist keisarafjölskyldunni til eyrna. En á sama tíma var sonur hans, erfðaprins Rússlands, [[Aleksei Romanov|Aleksei]], haldinn [[dreyrarsýki]]. Sjúkdóminum var hins vegar haldið leyndum fyrir þegnum landsins og var keisarafjölskyldan haldin þungum áhyggjum. [[Nikulás 2.|Nikulás II]] keisari var þar að auki óöruggur í embætti og [[Alexandra romanov|Alexandra]] keisaraynja orðin hugsjúk af áhyggjum vegna Aleksei. Keisarahjónin voru því mjög móttækileg fyrir ráðum frá alls konar falsspámönnum og predikurum. Skömmu áður en þau kynntust Raspútin sóttu þau ráðgjöf hjá frönskum falsspámanni. Það vakti miklar deilur innan hirðarinnar og hann var að lokum rekinn frá Rússlandi. Árið 1907 var Raspútín kallaður á fund þeirra Nikulásar keisara og Alexöndru Fjodorovnu, fyrrum prinsessu af Hessen og keisaraynju Rússlands.
 
Enginn efast um dáleiðslu hæfileika Raspútíns og hafði nærvera hans góð áhrif á Aleksei. Þegar Aleksei var illa haldinn af sjúkdóminum og læknar hans stóðu ráðalausir virtust bænir Raspútíns og handayfirlagningar hans hafa mjög góð áhrif á heilsu drengsins. Með þessu hændi Raspútín, Alexöndru keistarynju að sér en hún trúði því að hann væri í beinu sambandi við æðri máttarvöld og áleit hún hann öðrum mönnum merkari. Því var Raspútin gerður sérlegur ráðsmaður og græðari keisarafjölskyldunnar.<ref>''Encylopædia Britannica'' 2012.</ref>