Munur á milli breytinga „Enska borgarastyrjöldin“

Innflutt stríðsátaka-snið af ensku Wiki.
(Innflutt stríðsátaka-snið af ensku Wiki.)
{{Stríðsátök
[[Mynd:DelarocheCromwell.jpg|thumbnail|hægri|Cromwell og lík Karls 1. Málverk eftir [[Paul Delaroche]] (1797-1859).]]
|conflict = Enska borgarastyrjöldin
|partof = [[Þríríkjastríðin|þríríkjastríðunum]]
|image = File:Battle of Naseby.jpg
|image_size = 300px
|caption =
|alt_title = "Battle of Naseby" by an unknown artist
|date = 22. ágúst 1642 – 3. september 1651
|place = Konungdæmi Englands, Írlands, og Skotlands
|result = Sigur þingssinna
* [[Karl 1. Englandskonungur]] drepinn
* [[Karl 2. Englandskonungur]] í útlegð
* [[Enska samveldið]] stofnað
|combatant1 = Konungssinnar
|combatant2 = Þingssinnar
|commander1 = {{unbulleted list |[[Karl 1. Englandskonungur]] {{Executed}} |[[Róbert Rínarfursti]]|[[Karl 2. Englandskonungur]]}}
|commander2 = {{unbulleted list |{{nowrap|Jarlinn af Essex}} |[[Thomas Fairfax]] |[[Oliver Cromwell]]}}
|casualties1 = 50.000<ref name="Dope">{{cite web |url=http://www.history.com/topics/british-history/english-civil-wars|title=ENGLISH CIVIL WARS |last= |first= |publisher=''[[History.com]]'' |date= |accessdate=4 October 2014 }}</ref>
|casualties2 = 34.000<ref name="Dope"/>
|casualties3 = 127.000 önnur dauðsföll, þar af 40.000 óbreyttir borgarar<!-- (Ath: á ensku útgáfunni er notað footnote snið sem ég veit ekki hvort sé til á íslensku) -->
}}
 
'''Enska borgarastyrjöldin''' var röð [[vopnuð átök|vopnaðra átaka]] milli fylgismanna enska þingsins og fylgismanna konungs í [[England]]i [[1642]] til [[1651]]. [[Fyrsta enska borgarastríðið|Fyrsta]] ([[1642]]-[[1646]]) og [[Annað enska borgarastríðið|annað]] ([[1648]]-[[1649]]) borgarastríðið börðust stuðningsmenn [[Karl 1. Englandskonungur|Karls 1.]] við her [[Langa þingið|Langa þingsins]], en í [[Þriðja enska borgarastríðið|þriðja borgarastríðinu]] ([[1649]]-[[1651]]) börðust stuðningsmenn [[Karl 2. Englandskonungur|Karls 2.]] við [[Afgangsþingið]]. Borgarastyrjöldinni lyktaði með sigri þingsins í [[orrustan við Worchester|orrustunni við Worcester]] [[3. september]] [[1651]].
 
Afleiðingar borgarastyrjaldarinnar voru þær að Karl 1. var settur af og hálshöggvinn og sonur hans, Karl 2., hrakinn í útlegð. Í stað konungs tók [[Enska samveldið]] við [[1649]] til [[1653]] og síðan [[verndarríkið]] [[1653]] til [[1659]] sem var í raun einræði [[Oliver Cromwell|Olivers Cromwell]]. Einokun [[Enska biskupakirkjan|ensku biskupakirkjunnar]] á trúarlífi í landinu lauk, og sigurvegararnir styrktu enn í sessi [[yfirtaka mótmælenda|yfirtöku mótmælenda]] á [[Írland]]i. Borgarastyrjöldin festi í sessi þá hugmynd að breskir konungar gætu ekki ríkt án stuðnings þingsins ([[þingbundin konungsstjórn]]) þótt það væri ekki formlega staðfest fyrr en með [[Dýrlega byltingin|dýrlegu byltingunni]] síðar á [[17. öldin|17. öld]].
 
[[Mynd:DelarocheCromwell.jpg|thumbnail|hægrileft|Cromwell og lík Karls 1. Málverk eftir [[Paul Delaroche]] (1797-1859).]]
 
Ólíkt öðrum enskum borgarastyrjöldum, sem snerust fyrst og fremst um það hver skyldi verða konungur, snerist enska borgarastyrjöldin öðrum þræði um tegund stjórnarfars. Sumir sagnfræðingar vilja því nota hugtakið „enska byltingin“ um ensku borgarastyrjöldina.