Munur á milli breytinga „Síðpönk“

2.321 bæti bætt við ,  fyrir 9 árum
Arfleið og stíleinkenni
(Arfleið og stíleinkenni)
| bakgrunns-litur = crimson
| litur = white
| uppruni = Seinni hluti [[1971-1980|áttunda áratugarins]] í [[Bretland]]i, [[Bandaríkin|Bandaríkjunum]], og í [[Ástralía|Ástralíu]].
| hljóðfæri = [[Rafmagnsgítar]] – [[Rafbassi|Bassagítar]] – [[Tromma|Trommur]] – [[Raftrommur]] - [[Hljómborð]] - [[Hljóðgervill]]
| vinsældir = Seinni hluti [[1971-1980|áttunda áratugarins]] fram á miðjan [[1981-1990|níunda]], mikilla áhrifa gætir þó fram áí [[1991-2000|tíunda áratuginnrokk]].tónlist Endurreisnallar snemmagötur á [[21. öldin|21. öldinni]]síðan.
| tengdar-stefnur = [[Pönk]] – [[Nýbylgjutónlist]] – [[Öðruvísi rokk]] – [[Krátrokk]] – [[Raftónlist]] – [[Tilraunakennt rokk]]
}}
 
'''Síð-pönk''' ([[enska|e.]] ''post-punk'') er [[rokk]] [[tónlistarstefna]] sem átti upptök sín á seinni hluta [[1971-1980|áttunda áratugar]] [[20. öldin|tuttugustu aldar]]. Hún var ein af þeim mörgu tónlistargreinum sem spruttu út frá [[pönk]]byltingunni árið 1977. Fyrstu síð-pönk hljómsveitirnar sóttu innblástur sinn í hráa hljóm [[pönk]]sins en í stað þess að reyna að herma eftir honum fóru þær að skapa tilraunakenndari hljóm, oft með áhrifum frá [[raftónlist]], [[súrkálsrokk]]i, [[fönk]]i, [[dub]]tónlist og [[tilraunakennt rokk|tilraunakenndu rokki]]. Greinin var ólíkt hliðstæðu sinni, svokallaðri [[nýbylgjutónlist]], á þann hátt að síð-pönkið fjallaði oftar um alvarlegri málefni og var ekki eins [[popptónlist|poppvænt]]. Síð-pönkið varð síðan með helstu forverum [[öðruvísi rokk]]s á [[1981-1990|níunda áratugnum]].<ref>[http://rateyourmusic.com/genre/Post-Punk/ „Post-punk“], [http://rateyourmusic.com/ ''Rateyourmusic''] Skoðað 29. febrúar 2012.</ref> Klassísk dæmi um flytjendur síð-pönk tónlistar eru [[Joy Division]], [[New Order]], [[The Cure]], [[Talking Heads]], [[Siouxsie and& the Banshees]], [[Public Image Ltd.]], [[Echo & Thethe Bunnymen]] og tónlistarmaðurinn [[Nick Cave]].<ref>[http://www.allmusic.com/explore/style/post-punk-d2636.com/artists „Explore:„Classic Post-punk (TopPunk Artists)“Artists“], [http://www.allmusicpost-punk.com/ ''AllmusicPost-punk.com''] Skoðað 2. mars 2012.</ref>
 
== TónlistarstíllStíleinkenni ==
Fyrir marga tónlistarmenn markaði [[pönk]]byltingin hvarf frá tónlistarlegum hefðum og takmörkunum og tíðarandinn var þannig að hver sem er gat skapað tónlist ef viljinn var fyrir hendi. ÁMargir meðannýttu sumirsér notuðuþá tækifærið til þess að ögra,vera ögrandi og þar með var lagður grundvöllur fyrir [[harðkjarnapönk]]ið,. þáAðrir túlkuðu aðrirþessa [[pönk]]iðbyltingu sem leið til þess að láta reyna á takmörk tónlistargerðar. Upphaflega voru þessir tónlistarmenn flokkaðir sem hluti [[nýbylgjutónlist|nýbylgjunnar]] en það kom fljótt í ljós að um tvær mismunandi stefnur varværi að ræða. Síð-pönksveitirnar voru yfirleitt framgjarnarinýjungagjarnari og meira ögrandi. ÞærSvo náðu þær heldur aldrei eins miklummikilli vinsældumútbreiðslu og [[nýbylgjutónlist|nýbylgjusveitirnar]] þar sem þær þóttu ekki nógu „[[popp]]vænar“ og einblíndu ekki aðeins á velgengni. OgJafnvel þó þær hafi almennt fengið minni umfjöllun í fjölmiðlum, þá hlutu plötur þeirra yfirleittoft meiri lof gagnrýnenda. ásamtGreinin því aðátti eigaeinnig stóran hóp dyggra áðdáenda sem seinna urðu margir sjálfir flytjendur slíkrar tónlistar hennar.<ref>Erlewine, Stephen Thomas. [http://www.allmusic.com/explore/essay/post-punk-t728 „Post-punk“], [http://www.allmusic.com/ ''Allmusic''] Skoðað 9. mars 2012.</ref>
 
Síð-pönkið var listrænna og dulúðlegra heldur en [[pönk]]ið. Það var þó lítið minna ögrandi og pólitískt en er almennt talið tónlistarlega séð flóknara, margvíslegra og innhverfara. Stefnan hafði minna að gera með [[Rokk|rokk og ról]] eða [[framsækið rokk]] heldur stóð í þakkarskuld við tilraunakennda tónlist [[1961-1970|sjönda áratugarins]]. Það lagði grundvöllinn fyrir [[öðruvísi rokk]] með því að víkka svið [[pönk]]tónlistar. Innblástur var sóttur frá [[krátrokk]]inu og varð til þess að notkun [[hljóðgervill|hljóðgervla]] varð mjög vinsæl innan greinarinnar. Áhersla var lögð á hrá eða drungaleg hljóð, samtvinnuð með áhrifum frá [[fönk]]i, [[avant-garde]] og [[dub]]tónlist.<ref>[http://www.allmusic.com/explore/style/post-punk-d2636 „Explore: Post-punk“], [http://www.allmusic.com/ ''Allmusic'']. Skoðað 26. febrúar 2012.</ref><ref>Erlewine, Stephen Thomas. [http://www.allmusic.com/explore/essay/post-punk-t728 „Post-punk“], [http://www.allmusic.com/ ''Allmusic'']. Skoðað 26. febrúar 2012.</ref>
 
== Saga ==
Á meðan fyrsta bylgja [[pönk]]sins stóð yfir, frá um 1975-1977, fóru hljómsveitir eins og [[Sex Pistols]], [[The Clash]] og [[Ramones]] að ögra ríkjandi stílvenjum [[rokk]]tónlistar með áherslum á hraðari takta og árásargjarnari hljóma. Með pólítískum eða uppreisnagjörnum lagatextum breiddist þessi hugmyndafræði svo um heiminn, en náði mestu fylgi í enskumælandi löndum eins og [[Bretland]]i, [[Bandaríkin|Bandaríkjunum]] og [[Ástralía|Ástralíu]]. Breska [[pönk]]ið var síðan dregið inn í klofin stjórnmál samfélagsins og það mætti segja að um 1979 hafði það eytt sjálfu sér með því að skiptast í nýjungagjarnari stefnur. Áhrifum pönks hefur þó verið að gæta í tónlistariðnaðinum allar götur síðan, til dæmis með útbreiðslu sjálfstæðra plötufyrirtækja sem setti einmitt svip sinn á framvindu síð-pönksins.<ref>Savage, Jon. [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/483616/punk „Punk“], [http://www.britannica.com/ ''Encyclopædia Britannica'']. Skoðað 3. mars 2012.</ref>
 
Hugtakið „post-punk“ var fyrst notað árið 1977 af tónlistartímaritinu ''[[Sounds]]'' og var með því ætlað að lýsa hljómi bresku sveitarinnar [[Siouxsie and& the Banshees]]<ref>{{bókaheimild|höfundur=Thompson, Dave|titill=Alternative rock.|útgefandi=Backbeat Books|ár=2000|ISBN=ISBN 0879306076}} Bls. 60.</ref>, en hún byrjaði sem [[pönk]]sveit og tók stóran þátt í því að beina því í átt að síð-pönkinu með djarfri takt- og hljóð-tilraunastarfsemi.<ref>Ankeny, Jason. [http://www.allmusic.com/artist/siouxsie-and-the-banshees-p125670/biography „Siouxsie and the Banshees“], [http://www.allmusic.com/ ''Allmusic''] Skoðað 3. mars 2012.</ref>
 
== Síð-pönk á Íslandi ==
 
== Arfleið ==
Síð-pönksenan dó aldrei út, þó svo að vinsældum hennar hafi farið dvínandi á miðjum [[1981-1990|níunda áratugnum]]. Upprunalegu hreyfingunni lauk þó þegar flytjendur hennar fóru að beita sér á sviðum annarra tónlistarstefna, rétt eins og þeir sjálfir höfðu upprunalega horfið frá [[pönk]]inu til þess að skapa nýja hljóma. Sem dæmi mætti nefna [[skóglápsrokk]]arana í [[My Bloody Valentine]]<ref>Fisher, David R. [http://etd.lib.fsu.edu/theses/available/etd-04102006-103749/unrestricted/fullthesis-1.pdf „My Bloody Valentine's ''Loveless''“], [http://etd.lib.fsu.edu/ ''The Florida State University College of Music''] Skoðað 9. mars 2012.</ref> og [[The Jesus And Mary Chain]] ásamt [[No Wave]]/[[Avant-garde]] rokkurunum í [[Sonic Youth]]. Á meðan þessar sveitir voru starfandi nutu nokkrir forfeðra þeirra enn mikilla vinsælda. [[The Cure]], [[New Order]], [[Siouxsie & the Banshees]], [[Nick Cave]] og [[The Fall]] voru áfram virkar þó að tónlist þeirra hefði glatað upprunalega heillandi hljóm sínum. Þó er mögulegt að finna fyrir áhrifum síð-pönksins í gegnum samtíða tónlist hjá hljómsveitum á borð við [[Radiohead]]<ref>Erlewine, Stephen Thomas. [http://www.allmusic.com/explore/essay/post-punk-t728 „Post-punk“], [http://www.allmusic.com/ ''Allmusic''] Skoðað 9. mars 2012.</ref>, [[The Horrors]]<ref>[http://post-punk.com/ „Post-Punk Revival Artists“], [http://post-punk.com/ ''Post-punk.com''] Skoðað 9. mars 2012.</ref> og [[S.C.U.M]].<ref>Cole, Rachel. [http://www.vman.com/articles/scum/ „S.C.U.M“], [http://www.vman.com/ ''Vman''] Skoðað 9. mars 2012.</ref>
 
== Tengt efni ==
75

breytingar